Warm water

Zonneboilers bestaan in verschillende soorten en gewichten. Maar ze vertrekken alle van één principe: ze gebruiken de energie van de zon, een onuitputtelijke, kosteloze en propere energiebron.

De naam zonneboiler zegt het zelf: het is een installatie waarmee je de zonnewarmte gebruikt voor het opwarmen van water.

Hoe? Heel eenvoudig: een aantal zonnecollectoren op je dak vangen zonlicht op. Dat verwarmt een vloeistof die door de collectoren stroomt. Via een pomp gaat die opgewarmde vloeistof naar je warmwaterreservoir, waar het via een warmtewisselaar zijn warmte afgeeft aan je sanitair water. Zo’n warmtewisselaar is een apparaat dat warmte van het ene medium (vloeistof, gas) overbrengt naar een ander medium, waarbij de warmte van het warmere medium naar het koudere wordt overgedragen.

Ofwel is dat gebruikswater daarmee warm genoeg, ofwel zorgt een extra naverwarming door de centrale verwarming, een geiser of een warmtepomp, voor bijkomende warmte om aan de benodigde 45 tot 60 °C te geraken. In ons klimaat is zo’n naverwarming meestal wel nodig.

Ja. Het gemiddelde aantal zonne-uren in ons land bedraagt 1 550 uur. Dat is natuurlijk minder dan in het zonnige zuiden, zo’n 2 400 in Spanje bijvoorbeeld.

Toch is zonne-energie hier ook mogelijk. Zonlicht is er namelijk altijd, ook bij een troosteloze grijze hemel. De zonnestralen bereiken ons immers niet alleen direct, maar ook indirect. Zonnecollectoren gebruiken zowel die rechtstreekse zonnestralen als het onrechtstreekse zonlicht.

Neen. Zonnecollectoren zijn thermische zonnepanelen, dus gemaakt voor warmte. De collectoren warmen een vloeistof op die erdoorheen circuleert. Meteen is dat ook het grote verschil met de fotovoltaïsche zonnepanelen: zij vangen ook zonlicht op, maar zetten dat om in elektriciteit, niet in warmte.

Hij bestaat meestal uit zwarte, warmteabsorberende platen, geplaatst onder een erg doorlaatbare beglazing. Daarmee veroorzaak je een soort broeikaseffect. Maar dan een positief! Het glas houdt ook de afkoelende wind tegen. En om te verhinderen dat invallende zonnestralen zouden weerkaatsen, is het glas ijzerarm. Aan de achterzijde van de absorberende plaat zit hittebestendig isolatiemateriaal.

Binnenin staan de platen in contact met een netwerk van fijne buisjes waarin een warmtegeleidende vloeistof zit, meestal water met antivries. Dat stroomt naar je waterboiler om daar zijn warmte af te geven aan het sanitair water dat je zult gebruiken in huis.

Een regelsysteem zorgt ervoor dat de opgeslagen warmte niet opnieuw verloren gaat wanneer de zon niet schijnt. Het voorkomt ook bevriezing of oververhitting.

Een alternatief systeem is de vacuümcollector. Hierbij wordt de vlakke plaat vervangen door een systeem van glazen buizen waarin een vacuüm aanwezig is. Vacuüm is een perfecte isolator en daarom hebben deze collectoren een hoger rendement.

Hij moet natuurlijk zo veel mogelijk zonlicht kunnen opvangen. Daarom staat hij best op het dak. Pal naar het zuiden hoeft niet echt, tussen zuidoost en zuidwest is OK. Dat je daarbij mogelijke schaduwen van andere gebouwen, bomen, lantaarnpalen, dakvensters, schouwen, schotelantennes enz. beter vermijdt, spreekt voor zich.

De collectoren staan ook altijd in een bepaalde hoek ten opzichte van de zon, ideaal zo’n 35 graden. Maar door de grote inval van indirect licht in ons land heeft de hellingshoek van de panelen minder invloed. Tussen 20 en 60 graden volstaat.

Als je gebouw niet in een ruimtelijk kwetsbaar gebied ligt, zoals een natuurreservaat of een beschermd duingebied, dan heb je geen bouwvergunning nodig voor het plaatsen van zonnecollectoren, tot een maximum van twintig procent van de dakoppervlakte op een schuin dak. En een plat dak mag je in een niet-kwetsbaar gebied volzetten zonder bouwvergunning.

• Om energiebesparingen aan te moedigen, geeft Eandis op haar grondgebied en onder bepaalde voorwaarden premies voor wie investeert in energiezuinige toepassingen.
• Ga ook even na op www.premiezoeker.be of www.energiesparen.be of je in aanmerking komt voor belastingvermindering of tussenkomsten van de federale, gewestelijke, provinciale of gemeentelijke overheden.